งดเหล้าเข้าพรรษา งดตลอดไปไกลสมองเสื่อม

งดเหล้าเข้าพรรษา  งดตลอดไปไกลสมองเสื่อม
ข่าวร้ายสำหรับคนชอบดื่ม งานวิจัยร่วมระหว่างมหาวิทยาลัยอออกซ์ฟอร์ด เยล เคมบริดจ์ ฮาร์วาร์ด และ อีกหลายสถาบันที่ตีพิมพ์ในวารสาร BMJ Evidence-Based Medicine ปีค.ศ. 2025 กล่าวว่า 

“การดื่มแอลกอฮอล์ไม่ว่าจะในระดับใดก็ตาม อาจเพิ่มความเสี่ยงต่อภาวะสมองเสื่อมได้”
วันเข้าพรรษาหนึ่งในวันสำคัญทางศาสนา นับเป็นหมุดหมายที่ดีในการเลิกดื่ม เริ่มต้นจาก “งดเหล้าเข้าพรรษา” ก้าวแรกก่อนไปสู่การเลิกเหล้าอย่างถาวร เพื่อคืนความแข็งแรงให้กับสุขภาพร่างกายรวมทั้งสมองของเรา 

และหยุดก่อน ! หากใครคิดว่าจะดื่มให้เต็มที่ก่อนเข้าพรรษาหรือฉลองเต็มพิกัดวันออกพรรษาหลังจากอัดอั้นมานาน การดื่มหนักเพียงครั้งเดียวส่งผลร้ายทำลายสมองมากกว่าที่คิด 

การ “ดื่มหนัก” ในเทศกาลหรืองานฉลองต่าง ๆ ก็ควรระวังโอกาสเสี่ยงสมองเสื่อมเช่นกัน 
มาเจาะลึกอันตรายเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ต่อสมอง

1. การดื่มในปริมาณมากเป็นเวลานานจะเพิ่มความเสี่ยงต่อภาวะสมองเสื่อม ทั้งสมองเสื่อมจากอัลไซเมอร์ หลอดเลือดสมอง และสมองเสื่อมสาเหตุอื่น 

2. ประสิทธิภาพการทำงานของสมองหลายด้านลดลง
- การคิด 
- การวางแผน 
- การตัดสินใจ 
- ความสามารถในการควบคุมตัวเอง 
- ความจำลดลง
- อารมณ์แปรปรวน โมโหง่าย 

*ผู้ที่ติดสุราเรื้อรังอาจมีอาการสร้างเรื่องขึ้นมาเองโดยไม่ตรงกับความจริง 

3. ทำให้เซลล์สมองฝ่อลง และความเสียหายต่อสมองบางส่วนอาจเกิดขึ้นแบบถาวร 

4. การเริ่มดื่มตั้งแต่อายุยังไม่มากหรือดื่มในวัยกลางคน จะเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดสมองเสื่อมเร็วขึ้น ซึ่งปกติมักเริ่มพบในผู้ที่มีอายุ 65 ปี

5. เสี่ยงต่อการขาดวิตามินบี 1 (ไทอามีน) เพิ่มขึ้น ซึ่งจะส่งผลเสียต่อทั้งสมองและระบบประสาท 

6. แยกตัวจากสังคม ซึ่งจะเป็นอุปสรรคในการบำบัดรักษาการติดสุรา

*ผู้สูงอายุควรทราบ : ผู้สูงอายุที่ดื่มมากมีโอกาสฟื้นตัวหลังหยุดดื่มน้อยลง
ย้ำเตือนอันตรายต่อสุขภาพ

การดื่มแอลกอฮอล์นอกจากส่งผลเสียต่อสมองแล้ว ยังทำลายสุขภาพทั่วร่างกายตั้งแต่ศีรษะจรดเท้า

ระบบประสาท -  ไทรอยด์ ไขมันในเลือดสูง เบาหวาน หย่อนสมรรถภาพ 

*ผู้ป่วยเบาหวาน แม้ดื่มเพียงเล็กน้อยอาจลดความสามารถในการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด และก่อให้เกิดภาวะแทรกซ้อนหัวใจและหลอดเลือด 

หัวใจและระบบไหลเวียนโลหิต - โรคหัวใจขาดเลือด กล้ามเนื้อหัวใจตาย หัวใจเต้นผิดจังหวะ ความดันโลหิตสูง ภาวะเม็ดเลือดผิดปกติ 

ทางเดินอาหาร - เลือดออกในทางเดินอาหาร กรดไหลย้อน  

ภูมิคุ้มกัน - ระบบภูมิคุ้มกันอ่อนแอ เสี่ยงติดเชื้อได้ง่าย เนื้อเยื่อฟื้นตัวช้าทำให้เกิดการอักเสบในร่างกาย   

ตับและตับอ่อน - ไขมันพอกตับ โรคตับอักเสบ โรคตับแข็ง โรคตับอ่อนอักเสบ 

ปอด - ภาวะหายใจล้มเหลวเฉียบพลัน โรคปอดบวม ติดเชื้อไวรัส RSV และวัณโรค 

กระดูกและกล้ามเนื้อ - กล้ามเนื้ออ่อนแรงหรือกล้ามเนื้อลีบ กระดูกพรุน กระดูกหัก 

มะเร็ง - ในช่องปาก หลอดอาหาร กล่องเสียง เต้านม  ตับ ลำไส้ใหญ่ และทวารหนัก 

สุขภาพจิต -  ซึมเศร้า วิตกกังวล นอนไม่หลับ 

อุบัติเหตุ - อาการมึนเมาเสี่ยงต่อการหกล้ม อุบัติเหตุ ทะเลาะวิวาท 
*การที่สมองได้รับการกระทบกระเทือนหรือบาดเจ็บมาก่อน มีโอกาสเกิดภาวะสมองเสื่อมเมื่อถึงวัยสูงอายุ 
งดเหล้าตลอดไปช่วยห่างไกลสมองเสื่อม

สมองมีโอกาสฟื้นฟูได้หากหยุดดื่ม  

ส่วนจะฟื้นฟูได้ดีมากน้อยแค่ไหนขึ้นอยู่กับระดับความเสียหายที่เกิดกับสมอง
ดังนั้นหากต้องการอยู่ให้ห่างจากสมองเสื่อม จึงควรหลีกเลี่ยงหรืองดเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ตั้งแต่วันนี้ 
ลดละเลิกอย่างไรดี

1. ตั้งเป้าหมาย ตั้งใจว่าจะเลิกสุราเพื่ออะไร เพื่อใคร 

2. ปรับเปลี่ยน เช่น เปลี่ยนแก้วให้เล็กลง ตั้งเป้าลดปริมาณการดื่มลงทีละน้อย จำกัดงบประมาณ รับประทานอาหารและดื่มน้ำ 1 แก้วก่อนดื่ม และสลับดื่มกับน้ำเปล่าหรือเครื่องดื่มปราศจากแอลกอฮอล์

3. หลีกเลี่ยง สถานการณ์ สถานที่ สิ่งแวดล้อมที่ทำให้ดื่มได้ง่าย ฝึกปฏิเสธอย่างสุภาพแต่มีความเด็ดขาด 

4. กำหนดวันหยุดดื่ม ค่อย ๆ เพิ่มวันที่งดดื่มให้มากขึ้น 
5. บอกให้ครอบครัวและเพื่อนทราบว่ากำลังลดละเลิกอย่างจริงจัง อาจได้กำลังใจและแรงสนับสนุน 

6. เมื่อมีเวลาว่าง ทำกิจกรรมที่สนุกเพลิดเพลิน มีประโยชน์ ไม่เกิดโทษ เช่น ทำความสะอาด-จัดบ้าน ออกกำลังกาย อ่านหนังสือ ฟังเพลง หาความรู้หรือฝึกทักษะเพิ่มเติม  

7. หากพยายามแล้วไม่สามารถเลิกดื่มเอง ปรึกษาแพทย์ หรือ โทรฯ สายด่วนเลิกเหล้า 1413
ข้อควรระวัง :  ผู้ที่ดื่มเป็นประจำหรือติดแอลกอฮอล์ ไม่ควรหยุดดื่มกะทันหัน เพราะอาจเกิดอันตราย ควรปรึกษาแพทย์เพื่อวางแผนหยุดดื่มอย่างปลอดภัย
เมื่อไรควรพบแพทย์

ใครก็ตามหากเริ่มรู้สึกว่าการดื่มแอลกอฮอล์ทำให้เกิดปัญหาในการใช้ชีวิตประจำวัน เช่น การตัดสินใจไม่ดี หงุดหงิดปรี๊ดง่าย สับสน หลงลืม  เมาแล้วคลุ้มคลั่ง การทำงานแย่ลง ฯลฯ
ควรรีบปรึกษาแพทย์เพื่อรับการรักษาให้ทันท่วงที หากอาการยังน้อยสามารถฟื้นฟูความสามารถของสมองกลับคืนมา หรือถ้าสมองได้รับความเสียหายไปมาก ก็จะได้รับการรักษาและชะลออาการให้ช้าลงได้ 
พูดซ้ำถามซ้ำทำเครียดทั้งวัน
หลายบ้านอาจเจอปัญหาคล้ายกันนั่นก็คือ ผู้สูงอายุพูดเรื่องเดิมซ้ำ ๆ ...
เรื่องน่ารู้เกี่ยวกับสมองเสื่อม
ภาวะสมองเสื่อม หมายถึง ภาวะที่ความสามารถของสมองเปลี่ยนแปลงไปจากเดิม ที่สามารถทำการงานต่าง ๆ ...
บทความอื่นที่น่าสนใจ
น้ำ สารอาหารที่ร่ายกายขาดไม่ได้
น้ำ คือ สารอาหารตัวที่ 6 มีแทรกอยู่ในอาหารทั้ง 5 หมู่ นอกจากนี้ ...
ภาวะกลืนลำบากในผู้ป่วยสมองเสื่อม
ในสมองของผู้มีภาวะสมองเสื่อม ...
ดูแลหลอดเลือดอย่างไรไม่เสี่ยงสมองเสื่อม 29 ตุลาคม วันโรคหลอดเลือดสมอง
วันที่ 29 ตุลาคมของทุกปี เป็นวันโรคหลอดเลือดสมองโลก ...
EP08 ปรับใจยอมรับ อัลไซเมอร์ ของแม่
คุณแม่ป่วยเป็นโรคอัลไซเมอร์มา 8 ปีแล้ว ...
Caregiver Connect
 
© Geriatrics Medicine, Faculty of Medicine Ramathibodi Hospital, Mahidol University. All Rights Reserved.